WB: Tăng năng suất là vấn đề tối quan trọng với Việt Nam

0

Giám đốc WB Việt Nam cho biết tăng năng suất lao động của Việt Nam hiện nay là 4%, thấp hơn so với 7% của Trung Quốc và 5% của Hàn Quốc khi hai nước này ở cùng mức phát triển như Việt Nam.

Diễn đàn Phát triển Việt Nam (VDF) năm 2017, với chủ đề “Tăng năng suất, đòn bẩy của tăng trưởng bền vững” đã khai mạc sáng nay 13-12 tại Hà Nội. Bộ trưởng Kế hoạch và Đầu tư (KH-ĐT) Nguyễn Chí Dũng và Giám đốc Quốc gia Ngân hàng Thế giới (WB) tại Việt Nam Ousmane Dione đồng chủ trì Diễn đàn.

Các đại biểu trao đổi bên lề Diễn đàn Phát triển Việt Nam 2017 - Ảnh: D.Ngọc
Các đại biểu trao đổi bên lề Diễn đàn Phát triển Việt Nam 2017 – Ảnh: D.Ngọc

Cách thức tăng trưởng cũ không còn phù hợp

VDF 2017 với mục đích phân tích thực trạng và các trở ngại cho việc tăng năng suất tại Việt Nam, từ đó đề ra các giải pháp cụ thể để thúc đẩy tăng năng suất, một trong các giải pháp lâu dài cho Việt Nam phát triển, vượt qua bẫy thu nhập trung bình và bắt kịp các nền kinh tế phát triển.

Diễn đàn gồm 2 phiên, Phiên 1 với chủ đề “Tăng trưởng năng suất – xu thế toàn cầu và thách thức tại Việt Nam” sẽ thảo luận tổng quan về các vấn đề liên quan đến tăng năng suất, những vấn đề cơ bản về tăng năng suất trên thế giới và thực tiễn tại Việt Nam. Phiên 2 với chủ đề “Giải phóng năng suất vì sự phát triển bền vững của Việt Nam”. Bên cạnh đó, các chuyên gia quốc tế sẽ đi sâu vào trình bày các giải pháp tăng năng suất trong các ngành, lĩnh vực quan trọng của nền kinh tế của Việt Nam…

Dự kiến, Thủ tướng Chính phủ sẽ có bài phát biểu trước khi Diễn đàn bế mạc.

Theo Bộ trưởng Bộ KH-ĐT Nguyễn Chí Dũng, tăng trưởng kinh tế của Việt Nam trong nhiều năm qua chủ yếu dựa vào việc gia tăng vốn đầu tư, thâm dụng lao động chi phí thấp và khai thác tài nguyên. Cách thức tăng trưởng đó đã không còn phù hợp trong điều kiện hiện nay, khi tình hình thế giới và cả trong nước đã có nhiều thay đổi, cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư có thể mang lại nhiều cơ hội nhưng cũng nhiều thách thức cho kinh tế Việt Nam.

Trong bối cảnh đó, tăng năng suất mới chính là chìa khóa đưa đến tăng trưởng bền vững. Đây là một trong những vấn đề cốt lõi đối với kinh tế Việt Nam hiện nay. Đó là lý do vì sao, VDF 2017 chọn chủ đề “Tăng năng suất – đòn bẩy cho phát triển bền vững”.

Quan ngại xu hướng mức tăng trưởng năng suất yếu

Giám đốc Quốc gia WB tại Việt Nam Ousmane Dione nhấn mạnh tăng năng suất là vấn đề tối quan trọng đối với phát triển trung hạn của Việt Nam để đạt mục tiêu nước có thu nhập trung bình cao vào năm 2035.

Dù đạt được nhiều thành tựu thời gian qua về phát triển kinh tế song hiện đang tồn tại quan ngại về xu hướng đạt mức tăng trưởng năng suất yếu. Mức tăng năng suất lao động của Việt Nam hiện nay là 4%, thấp hơn so với 7% của Trung Quốc và 5% của Hàn Quốc khi hai nước này ở cùng mức phát triển như Việt Nam. Mức tăng trưởng năng suất hiện nay khó có khả năng giúp Việt Nam có được mức tăng trưởng nhanh và bền vững, giúp Việt Nam theo được con đường phát triển như Hàn Quốc, Singapore.

Ông cho rằng những cải thiện về hiệu suất cần phải được đưa ra ở các ngành riêng rẽ cũng như liên ngành, đòi hỏi phải có thể chế thị trường hiệu quả.

Nhấn mạnh 4 lĩnh vực mà diễn đàn tập trung thảo luận về chủ đề tăng năng suất, ở lĩnh vực đầu tiên, ông Dione đánh giá: “Còn rất nhiều dư địa để Việt Nam tăng hiệu suất trong các ngành kinh tế, nâng cao hiệu suất năng lượng trong công nghiệp, nâng cao đẩy nhanh quá trình chuyển đổi nông nghiệp và phát triển doanh nông, hệ thống giao thông logistic và kết nối hiệu quả hơn”.

Theo ông Ousmane Dione, việc vươn lên nấc thang cao hơn trong chuỗi giá trị đóng vai trò tối quan trọng để cải thiện năng suất, trong đó quá trình chuyển đổi nông nghiệp ở Đồng bằng sông Cửu Long là ví dụ rất rõ ràng.

Bên cạnh đó, những liên kết hiệu quả giữa doanh nghiệp trong nước và doanh nghiệp FDI cũng đóng vai trò rất quan trọng để Việt Nam có thể vươn lên nấc thang cao hơn trong chuỗi giá trị toàn cầu và nâng cao năng suất ở Việt Nam.

Tăng năng suất đóng góp 89% tăng trưởng

Tăng trưởng bền vững hiện là thách thức lớn với Việt Nam, bởi là một trong những nền kinh tế tăng trưởng cao, song tốc độ tăng trưởng kinh tế Việt Nam đã và đang giảm khá nhanh: từ 7,3% trong giai đoạn 1990 – 2000, xuống 6,7% (2001 – 2010) và tiếp tục giảm xuống 5,96% (2011 – 2016). Một báo cáo của Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương (CIEM) đã chỉ ra rằng, nếu chỉ duy trì tốc độ tăng trưởng bình quân 6%/năm, thì phải gần 20 năm nữa, Việt Nam mới đạt mức thu nhập bình quân đầu người gần bằng mức mà Malaysia đã đạt trong năm 2010 và hơn 10 năm nữa mới bằng Thái Lan.

Năng suất lao động của Việt Nam dù đã được cải thiện trong thời gian qua, song vẫn ở mức thấp so với nhiều quốc gia trong khu vực và thấp so với nhu cầu phát triển. Năm 2017, năng suất lao động của toàn nền kinh tế đã tăng 5,87%, cao hơn mức tăng 5,29% của năm 2016, nhưng vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu nâng cao năng suất, chất lượng và cải thiện sức cạnh tranh của nền kinh tế so với các nước trong khu vực.

Trong khi đó, tăng năng suất lao động đang ngày càng đóng vai trò quyết định đối với tăng trưởng kinh tế của Việt Nam. Minh chứng là yếu tố này đã đóng góp khoảng 89% tăng trưởng GDP năm 2017, cao hơn khá nhiều so với mức 66,3% giai đoạn 1990 – 2000 và 61,9% giai đoạn 2000 – 2012.

D.Ngọc (nld.com.vn)